رسائل حبیب

Rasael Habib

 آشنایی با ایمپلنت

 شاید کسانی که اولین بارشون باشه که در مورد ایمپلنت میخواهند اطلاعات کسب کنند باورشون نشه ولی دوستان عزیزی که اقدام برای ایمپلنت کرده اند بهتر میدونند که چی میگم … احتمالأ دندانپزشکشون در مورد راههای جایگزینی دندان از دست داده شان صحبت ها کرده اند و به قول معروف مخ تیلیت کرده اند …. و احتمالأ هم شنیده اند که پرونز ثابت چیه و دندانهای پایه تراش نخوره و… از این حرفا…. تا بیمار راضی بشه برای ایمپلنت اقدام کنه و ….. اما…. واقعیت چیه ؟ بریم سر اصل مطلب: از اول شروع دندانپزشکی دغدغه دندانپزشکان همیشه این بوده که چگونه دندانهای از دست رفته را جایگزین نمایند تا بشود امکان تغذیه مناسب و بخصوص زیبایی از دست رفته را به بیمار برگرداند. من با تاریخچه تحول این گونه درمانها کاری ندارم ولی تا حدی که به موضوع اصلی ما که ایمپلنت هست به صورت خلاصه عرض کنم که هدف اصلی از جایگزینی دندان ازدست رفته این هست که بتوانیم با کمترین آسیب دندان را جایگزین نماییم به صورتی که بشود شرایط طبیعی دندان را مشابه سازی کرد . در درمانهای رایج قدیمی که به صورت پروتز های ثابت و متحرک عرضه میشد معمولا از دندانهای کناری به عنوان یا پایه ( پروتز ثابت) و یا تکیه گاه (پروتز های متحرک ) استفاده میشد که معمولا  همین دندانهای کناری بی آسیب نمی ماندند و این فلسفه ابداع ایمپلنت بود که بشود دندان را بدون دخالت دادن دندانهای کناری در داخل استخوان فک مشابه دندانهای طبیعی جا گذاری کرد. علی رغم نو پا بودن این رشته از دندانپزشکی پیشرفت های حاصله واقعا زیاد بوده و امیدها را برای باز سازی مطلوب دندانهای از دست رفته افزایش داده اما به دلیل پیچیده بودن مراحل درمان و پیچ و خم های فنی و بیولوژیک این درمانها هر گونه ساده انگاری و عدم دقت علاوه بر صرف هزینه و وقت زیاد در نهایت شاید نتواند انتظارات را بر آورده نماید …. قسمت اصلی این دقتها مربوط به  دندانپزشکان هست که جای بحث آن در اینجا نیست اما تا حدی که مربوط به شما ملت شریف و همیشه در صحنه؟! میشود داشتن اطلاعات حد اقلی در مورد اییمپلنت و آشنایی با مراحل درمانی آن شاید بتواند کمک کند تا در انتخاب درمانهای صحیح و تصمیم برای انتخاب نوع درمان با دیدی باز و آگاهانه عمل نمایید. برای شروع اول قسمت های مختلف یک ایمپلنت را با توجه به تصویر مقابل شرح خواهم داد.

 

        حبیب متقی

 

 

۱-  بدنه اصلی :ساختار اصلی ایمپلنت یک پایه تیتانیومی به شکل عمومی پیج است که در داخل استخوان فک با جراحی کاشته میشود . به این صورت که بعد از برش لثه ناحیه و دسترسی به استخوان فک با دریلهایی که هم سایز پایه کاشته شده است استخوان فک سوراغ شده و این پایه در داخل سوراخ قرار میگیرد . یکی از دلایل گرانی ایمپلنت علاوه بر تیتانیوم که گران قیمت هست نحوه ساخت این پایه ها میباشد به این صورت که این پایه ها در سطح خود به صورتی ساخته شده اند که استخوان مجاور را تحریک به استخوان سازی در مجاورت خود میکنند و لذا میشود گفت که این سطوح هوشمند میباشند . بعد از مدتی که استخوان سازی در اطراف پایه صورت گرفت باعث چسبندگی محکم پایه به استخوان اطراف شده و استحکامی مشابه ریشه دندان طبیعی را فراهم میکند . این قسمت از کار که پایه و اساس ایمپلنت هست مهمترین قسمت کار و دقیق ترین مرحله کار میباشد و تاثیر تعیین کننده ای در موفقیت درمان دارد.          

 

 

۲- اباتمنت یا اتصال دهنده ایمپلنت با تاج ایمپلنت: این قسمت بعد از کار گذاشتن تنه اصلی روی ایمپلنت قرار میگیرد و برای حفظ و نگهداری پروتز و یا ساختارهای فوقانی سیستم ایمپلنت بکار میرود و انواع مختلف دارند که سه نوع عمده اباتمنت ها عبارتند از نوع پیچ شونده ، نوع سمان شونده که به تنه اصلی با چسباندن محکم میشود و نوع سوم که به عنوان اتصالات اور دنچری برای دست دندان کامل و یا پارسیل محکم شده با ایمپلنت بکار میرود این نوه اتصالات مثل دکمه های فشاری هستند که با فشار جا رفته و با مختصر فشار جدا میشوند . اباتمنت ها ممکن است به صورت مستقیم و یا زاویه دار نسبت به تنه اصلی باشد که هر کدام کاربردهای خاص خودش را دارد و این دندانپزشک هست که نوع و زاویه مناسب اباتمنت را با توجه به ناحیه درمان انتخاب میکند.

۳- قسمت تاج ایمپلنت: این قسمت بعد از قالبگیری در لابراتوار ساخته میشود و فرم روکش و رنگ آن بستگی به فضای موجود و دقت و سلیقه دندانپزشک دارد . وظیفه دندانپزشک این است که با ساخت روکش مناسب برای ایمپلنت سطح جونده مناسب جهت تغذیه بیمار ، رنگ و فرم مناسب جهت تامین زیبایی مطلوب را فراهم نماید و در ضمن این روکشها بایستی به فرمی ساخته شوند که رعایت بهداشت آسان بوده و به روشهای معمول بتوان تمیز نگه داشت.

مراحل نصب ایمپلنت : روش عمومی کاشت ایمپلنت به این صورت هست که بعد از کاشت پایه اصلی ایمپلنت باید زمانی را جهت محکم شدن این پایه تیتانیومی در داخل استخوان فک در نظر بگیریم . امروزه با پیشرفت هایی که در زمینه ساخت سطح ایمپلنت ها صورت گرفته و تغییراتی که درفرم سطوح ایمپلنت داده اند و همچنین موادی که در سطح ایمپلنت قرار میدهند، تحریک برای ساخت استخوان و در نتیجه سفت شدن سریعتر بدنه ایمپلنت در داخل استخوان تسریع شده و این امکان را فراهم کرده که همزمان در دو جلسه پشت سر ضمن کاشت ایمپلنت ، قسمت تاج ایمپلنت را هم ساخته و نصب نمود ….. ادامه دارد

 

 ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

مراحل مختلف عصب کشی

 

خيلی از شماها حد اقل يک بار عصب کشی را تجربه کرده ايد .... معمولا کسی که کارش به عصب کشی ميرسد قبل از اون يک دوره درد دندان را تحمل کرده است و معمولا خود مراحل عصب کشی هم ممکن است همراه با درد باشد و در نهايت بعد از عصب کشی هم ممکن است چند روزی درد داشته باشيم ..... همه اينها باعث ميشود که عصب کشی  ياد آور درد برايمان باشد ..... من  در يافته ام که بيماران در مورد عصب کشی و مراحل آن ابهامات زيادی دارند ژس سعی میکنم  بيماران را با مسائل پيرامون آن آشنا کنم .... لذا در اينجا هم در اولويت قرار دادم .... بريم سر اصل مطلب ....

 

 

 حبیب متقی  

 

 

         ۱- با ساختمان دندان سالم آشنا شديد اينهم تصوير دندانی که دچار پوسيدگی شده و به عصب رسيده .... ورود ميکروبها به پالپ دندان باعث ايجاد التهاب در پالپ شده و اين التهاب باعث افرايش حجم پالپ شده و با توجه به اينکه پالپ دندان در يک محفظه بسته واقع شده باعث افزايش شديد فشار داخلی پالپ ميشود .... اين افزايش فشار منجر به فشار آمدن به پايانه های عصب دندان شده و دندان درد شروع ميشود .... علت اينکه دندان درد شبها بيشتر است اين است که موقعی که دراز ميکشيم اين فشار داخلی پالپ دندان باز هم بيشتر ميشود.... در زمانهای قديم به تجربه دريافته بودند و سيخ داغ شده به محل پوسيدگی وارد ميکردند دندان درد خوب ميشد ... علت آن بود که با سوراخ کردن سقف پالپ و جاری شدن خون فشار داخل پالپ کاهش پيدا کرده و درد کم ميشد .... الان هم  در مطب و جلسه اول چنين کاری انجام میژذیرد البته مدرنتر ؟!.... و با بيحسی و فرز و توربين دندانپزشکی پالپ را باز کرده و سپس پانسمان صورت میگیرد و اين کار باعث خوب شدن دندان درد ميشود

 

حبیب متقی  habib mottaghi 

 

           ۲- بعد از تميز کردن و برداشتن پوسيدگی به کانالهای داخل ريشه دسترسی پيدا ميکنيم .... اين کانالها بايد از هر نوع بافت نرم و احتمالا ميکروبها و .... پاکسازی شده و کانالها فرم داده شوند .... اين کار به وسيله فايلها انجام ميشود و بعد از اين مرحله کانالهای ريشه آماده پر کردن ميشود .

 

حبیب متقی   

 

          ۳- کانالهای ريشه با موادی به نام گوتا پرکا پر ميگردد... اين مواد سازگار با نسوج انسانی است و موادی همراه دارد که باعث مشاهده آن توسط راديوگرافی ميشود و در ضمن توانائی شکل پذيری و فشرده شدن را پيدا ميکنن ... تا اين مرحله به دو بار راديو گرافی نیاز است تا بشود طول کامل ريشه دندان را اندازه گرفته و از پر شدن کامل ريشه مطمئن شد .... پر کردن کامل و سيل آن اهميت بسزائی دارد و عدم مهر و موم شدم کامل ريشه باعث شکست درمان ريشه دندان خواهد شد ...بعد از پر کردن ريشه معمولا دندان با پانسمان موقت پر ميشود به دو علت .... اول اينکه اين درمانها وقت گير است و معمولا بيمار خسته ميشود .... در ثانی اين کارها احتمال درد و ناراحتی های بعد عصب کسی را به همراه دارد که معمولا پر کردن کامل  برای جلسه بعد و برای اطمينان از قطع شدن درد احتمالی موکول ميشود ....

 

 حبیب متقی   habib mottaghi

 

 

 

           ۴-ترميم تاج دندانهای عصب کشی شده بايد با دقت صورت بگيرد چون هم نسج دندانی زيادی تخريب شده و هم به علت عصب کشی دندان خشک و شکننده ميشود .... معمولا دندانهای عصب کشی شده بايد با پين داخل کانال همراه با يک ماده محکم مثل آمالگام پر شده و بعد حتما روکش گردد ... هر چند روکش دندان هزينه بردار است اما ارزش آن را دارد که از شکست احتمالی ديواره های دندان جلو گيری کند.... بيمارهای متعددی  را سراغ دارم که توصيه کرده ام که روکش کنند ولی به علت سهل انگاری بعد از مدتی دندان تحت فشار شکسته و در نهايت کشيده شده است ....معمولا ضايعات نوک ريشه و آبسه احتمالی با يک درمان خوب ريشه بهبودی پيدا ميکند ....

 

  ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

 فيشور سيلنت چيست و کار برد آن

 

راستشو بخواهید مناطق آسیب پذیر در سطح دندان را اگر بررسی کنیم به دو ناحیه عمده میرسیم که از همه نواحی دیگر آسیب پذیر تر هستند یکی بین دندانها که مواد غذائی بین آنها گیر کرده و معمولا با مسواک خوب تمیز نمیشود که راه پیش گیری از آن هم استفاده صحیح از نخ دندان است که بعدا توضیح خواهم داد .

 ناحیه دوم که بیشتر از ناحیه اول هم آسیب پذیر است شیار های موجود بر روی دندان میباشد که در بیشتر موارد این شیار ها در حدی هستند که پرز های مسواک نمیتواند این شیار ها را تمیز کند و معمولا بیشتر پوسیدگی ها هم از این ناحیه شروع میشود . بیشتر والدین با مراجعه به ما ادعا میکنند که بچه شان علی رغم اینکه مرتب مسواک میزند باز دندانهایشان پوسیده میشود ....؟! واقعیت این است که اکثرا راست میگویند و علت این است که مسواک پرز هایش در حدی نیست که بتواند شیار ها را تمیز کند .... پس راه حل چیست ؟ خوب همین که در تیتر مقاله گفتم ..... فیشور سیلنت ها یا به قول فارسی را پاس بداریم ها ؟!( شیار پرکن ها)..........؟!!!!

حال که ضرورت کار را فهمیدید بیائید دنبالم تا شما را با این مبحث مهم علمی بیشتر آشنا کنم .

  

این تصویر را میبینید این یک دندان سالم است و با معاینه با سوند و آینه متوجه میشویم که دندان سوراخ نشده .... ولی خوب به  این لکه هائی که در روی شیار های دندان تشکیل شده توجه فرمایید....بر روی این شیار ها لکه هائی وجود دارد که علی رغم اینکه دندان دائما در معرض مسواک قرار داشته باز هم لکه ها تشکیل شده ... علت چیست ؟. به عکس بعدی توجه فرمایید

 اگر مقطعی طولی در دندان از ناحیه ای که شیار دندان قرار گرفته تهیه کرده و بزرگ نمائی کنیم متوجه میشویم که عمق شیار به حدی میل میکند که دیگر قطر پرز های مسواک نمیتواند داخل آن شود یعنی شیار دندانها در حدی باریک میشود که از باریک ترین  پرز های مسواک هم باریکتر میشود و این بدان معنی است که این شیار ها برای مسواک غیر قابل دسترسی میباشد .... خوب خودتان حدس بزنید که چه اتفاق میافتد .... این ناحیه در معرض انواع باکتری ها و مواد غذائی و پروتئین های بزاق و.... قرار گرفته و یواش یواش پوسیدگی شروع میشود . خوب پس چاره چیه .... حال به این عکس توجه فرمایید .

 

فیشور سیلنت ها موادی هستند تقریبا هم رنگ دندان که بعد ار تمیز کردن این شیار های عمیق توسط دندانپزشک در این شیار ها قرار گرفته و با اشعه ما وراء بنفش سفت میشود و با مسدود کردن این شیار ها مانع از شروع پوسیدگی از این ناحیه میشود. انشاء الله در مقاله بعدی  شما را بیشتر با تکنیک کار آشنا خواهم کرد . این کار در واقع یک عمل پیشگیرانه است و تجربه سالیان متمادی نشانه این ادعاست که به خوبی اثر آن را در کاهش پوسیدگی به عینه دیده ام . . شاد و پیروز باشید 

 

حبیب متقی   habib mottaghi

 ــــــــــــــــــــــــ

 بوی دهان علل و نحوه درمان

فکر ميکنم تاثير نامطلوبی که بوی بد دهان در شخصيت يک فرد ميگذارد با هيچ چيز قابل مقايسه نباشد . خاطره بدی که از فردی که بوی دهان بدی ازش ديديد شايد ماهها در ذهنتان بماند يا شده که احساس کنيد که خودتان دهانتان بو ميدهد آيا در اين صورت ميتوانيد با يک شخصيت معتدل و سالمی با اطرافيان ارتباط بر قرار کنيد .... مطمعناً پاسخ منفی است .....

منشا بوی دهان که تحت هر شرايطی آزار دهنده است  عبارتند از:

  1. بوی موادی که احتمالا در طی روز مصرف کرده باشيم از قبيل سير، پياز، الکل ، سيگار و......
  2. بوی نامطبوع ناشی از بهداشت دهان و دندان ضعيف .....
  3. بوی ناشی از حلق و لوزه ها و سينوس های فکی که در کل تحت نام مجاورات دهان و دندان از آنها ياد ميشود ....
  4. بوی ناشی از بيماريهای سيستميک از قبيل آبسه های ريه ، ديابت ،ناراحتی های گوارشی و غيره

در يک ديد کلی بوی دهان حتما يک علتی دارد و اينطور نيست که بگوئيم دهان فلانی بد بو است و نميشود کاری کرد؟! دهان هر فردی با هر نژاد و مليتی در شرايط سالم نبايد بوئی داشته باشد .آگر بوئی مشاهده ميشود صد در صد علتی دارد که خارج از اين چهار موردی که ذکر شد نميتواند باشد. اين اصل مهمی است که خيلی به آن بی توجه هستند (علی رغم سادگی موضوع) مثلا من افراد زيادی را ديده ام که گله داشتند هر کاری ميکنند بوی دهانشان خوب نميشود؟! مواردی هم که ميشود علت بوی دهان را تشخيص داد و عملا نميشود کاری کرد بسيار نادر است و تنها در يک مورد که بيماران ديابتی آن هم بعضی از موارد ممکن است دهانشان بوی استون مانندی بدهد که عملا نميشود کاری کرد.... بقيه قابل درمان هستند و حداقل قابل کنترل ......

حال به توضيح چهار مورد بالا میپردازيم

بوی موادی که احتمالا در طی روز مصرف کرده باشيم

بوی  مواد مصرفی با کاهش مصرف و يا عدم مصرف برطرف شده و اثر پايداری ندارد حتی افراد سيگاری هم بعد از اينکه مدتی از ترک سيگارشان گذشته باشد بدون اينکه احتياج به کار خاصی داشته باشد بوی بد آن بمرور از بين ميرود مواد تندی مثل سير غير از اينکه در محيط دهان خورده ريزه های آن باقی ميماند از طريق  سيستم گوارشی هم  برای مدتی باعث انتشار بو ميشود .جويدن آدامس و خوب مسواک زدن در کاهش بو موثر خواهد بود .

بوی نامطبوع ناشی از بهداشت دهان و دندان ضعيف

بوی ناشی از عدم رعايت بهداشت دهان و دندان شايعترين نوع بوی بد دهان ميباشد .بخوبی ميدانيد که محيط دهان پر از ميکروارگانيزم های مختلف است که به طور طبيعی در محيط دهان بدون ايجاد مشکل خاصی وجود دارند .... مصرف مواد غذائی اگر منجر به اين شود که خرده ريزه های اين مواد مصرفی در محيط دهان باقی بمانند اين ميکروارگانيسم ها شروع به تجزيه اين مواد کرده و حاصل آن محصولات گازدار مختلف است که بسته به نوع مواد تجزيه شده دارای بوهای متفاوت ميباشد .رسالت اصلی مسواک زدن و استفاده از نخ دندان اين است که محيط دهان را از هر نوع مواد باقی مانده پاک کرده و اين روند را مختل سازد ( روند تجزيه مواد باقی مانده) حال به هر علتی نتوانيم در تميز کردن اين محيط موفق شويم غير از مشکلات دندانی و لثه ای که ممکن است بوجود آيد از عوارض طبيعی آن بوی بد دهان خواهد بود . نواحی که  تجربه شده شکست در تميز کردن آنها منجر به بو گرفتن محيط دهان ميشود را برای شما مطرح ميکنم:

  1. دندانهای پوسيده : پوسيدگی دندانها با توجه به اينکه ايجاد حفره هائی را در داخل دندان ايجاد ميکند عملا مانع تميزکردن اين محيط توسط مسواک گشته علاوه بر اينکه روند پوسيدگی را تسريع ميکند باعث ايجاد محيطی برای رشد ميروارگانيسم هاشده و غذا های مصرفی هم که در اين حفره ها باقی ميماند دست به دست هم داده و باعث بوی دهان ميشود .... اين پوسيدگی ها ممکن است از بين دندانها باشد و يا احتمالا در زير پرگردگی های قبلی بوجود آيد . و شما با ديد مستقيم نبينيد ..... لذا معاينه توسط دندانپزشک و متعاقب آن پر کردن دندانهای پوسيده در رفع بوی دهان موثر خواهد بود
  2. انواع بيماری های لثه : لثه هائی که ملتهب و متورم هستند محيط مناسبی برای تجمغ غذائی و ميکروارگانيسم ها هستند .در ضمن در يک لثه بيمار پاکت هائی بين لثه و دندان ايجاد ميشود که از يک ميليمتر تا چندين ميليمتر ممکن است که عمق داشته باشد و عملا مسواک قدرت تميز کردن اين فضا ها را ندارد و همين امر باعث ايجاد محيط های مناسبی برای توليد گاز های نامطبوع که حاصل عملکرد ميکروارگانيسم ها بر روی غذا های باقی مانده است ميشود ...... درمان بيماری های لثه در هر حدی که باشد صددرصد در رفع اين بوها موثر خواهد بود ..... در بعضی بيماری های پيشرفته لثه خود لثه عفونی هم بوی شديدی دارد و ميکروبها شروع به تخريب لثه ميکنند که همراه با بوی تعفن شديد است
  3. نواحی که تميز کردن آن با مسواک و نخ دندان مشکل است: اين نواحی عبارت است از:
  • ناحيه ديواره پشتی دندان عقل که به خاطر دسترسی مشکل .....تميز کردن آن خوب صورت نميگيرد و حالت تهوع و نبودن فضای کافی برای رشد دندان عقل هم اين وضعيت را تشديد ميکند و همين ناحيه محلی برای تجمع ميکروبی ميگردد 
  • ناحيه سطح زبان بخصوص قسمت خلفی آن که پرز های درازتر و بزرگتری دارد و بعد از غذا خودن در اين نواهی خورده غذائی مانده متعفن شده و باعث بوی دهان ميگردد. مسواک زدن سطح زبان در رفع بوهائی که از اين ناحيه منشا گرفته خيلی موثر خواهد بود
  • زير پر کردگی های نامناسب و پروتز های ثابتی که در دهان داريد: پروتز هائی که در دهان داريد از هر نوعی که باشد نحوه تميز کردن خاص خودش را دارد که حتما بايد از دندانپزشک خو بپرسيد .پروتز های ثابت هم تکنيک های خاصی را برای تميز کردن لازم دارد که عدم تميز بودن زير آن باعث گير غذائی و آغاز ايجاد بوهای نامطبوع است . اگر پروتز ثابت به طور مناسب ساخته نشود به طوری که غير قابل تميز کردن باشد با هيچ راهی نميشود آنها را تميز کرد و بايد تعويض کردد. پر کردگی های نامناسب بخصوص پر کردگی هائی که با آمالگام صورت گرفته و از ديواره دندان بيرون زده تر پر ميشود را هم نميشود با مسواک و نخ دندان تميز کرد و بايستی تعويض گردد .

در صورتی که تمامی اين مشکلات در محيط دهان و دندان رفع شده باشد ديگر امکان اينکه بوی دهان داشته باشيم نخواهد بود به شرطی که اين بو از ناحيه دهان و دندان باشد .....اکثرا افرادی که از بهداشت خوبی برخوردارند و لی باز از بوی دهان رنج ميبرند به مجاورات دهان که عبارت است از چين های مختلفی که در حلق وجود دارد لوزه ها ،سينوسهای فکی .غافل هستند. پس ميرسيم به قسمت سوم مبحث:

بوی ناشی از حلق و لوزه ها و سينوس های فکی که در کل تحت نام مجاورات دهان و دندان از آنها ياد ميشود

 مجاورات دهان و دندان:اگر ته گلوی خود را بخوبی در آينه نگاه کنيد متوجه ميشويد که بعد از اتمام دندانها و هنوز به لوزه ها نرسيده چين های مختلفی وجود دارد که تمامی آنها محيط مناسبی برای گير غذائی ميباشد در ضمن خود لوزه ها بخصوص در افرادی که سابقه عفونت های متعدد در ناحيه لوزه دارند لوزه ها به صورت نمای گل کلمی در ميايد که همراه با شيار های گاهاً عميق است و اين شيار های روی لوزه ها هم باعث تجمع غذائی در اين نواحی ميشود که همه اين محيط ها ميتواند باعث بوهای وحشت ناکی در محيط دهان شود بدون اينکه مشکلی به لحاظ دهان و دندان داشته باشيد .رسيدگی به اين نواحی از مسئوليت های دندانپزشک خارج است و بايد توسط متخصص گوش و حلق و بينی رسيدگی گردد. که معمولا دندانپزشک  بعد از اطمينان از نبودن مسئله ای در محيط دهان ، بيماران را برای چک کردن مجاورات دهان بخصوص لوزه ها و سينوسها به اين متخصصين ارجاع ميدهد . 

 بعضی مواقع بيمارانی که لوزه های بزرگ و شيار دار دارند مواد مصرفی مانند آجيل و پسته . تخمه و... در اين شيار ها جايگزين ميشوند.و بوی بدی ايجاد ميکنند که حتی با قرقره کردن معمولی هم برطرف نميشود .معمولا متخصصين گوش و حلق و بينی با دوشيدن اين لوزه ها ( فشار لوزه ها و تخليه و شستشوی آن ) نسبت به اين مشکل اقدام ميکنند . و اين کار بوی نامطبوع دهان را رفع میکند.

از ديگر مجاورات دهان که ميتواند باعث بوی بد دهان شود سينوس های فکی ميباشد. سينوسها حفره هائی در داخل استخوان های مختلف جمجمه واقع شده و توسط مجراهائی به حفره بينی و  از آنجا به ناحيه حلق  و دهان به طريقی مربوط هستند اين حفره ها در صورت عفونی شدن که در کل به سينوزيت مشهور است با بوی نامطبوعی همراه است که همراه با تنفس بيمار ما متوجه اين بو ميشويم و در صورتی که اين سينوزيت به صورت مزمن در آيد دائما ترشحاتی خواهد داست که اين ترشحات همراه با بوی زننده است و در مواردی از بيماران که از بوی بد دهان رنج ميبرند ، بنابراین باز اين موارد بايد توسط متخصصين گوش و حلق و بينی درمان گردد.

بوی ناشی از بيماريهای سيستميک از قبيل آبسه های ريه ، ديابت ،ناراحتی های گوارشی و غيره

 چهارمين مورد از منشا بوی دهان بيماری های سيستميک و بيماری های گوناگونی است که به ناحيه دهان مربوط هستند . از جمله اين بيماری ها بيماريهای گوارشی و بيماری های تنفسی است ..... به دو مورد اشاره ميکنم که يکی عفونت های حاد ريوی و آبسه هائی که در ريه ممکن است وجود داشته باشد . اين آبسه های ريوی بوی بدی را هنگام تنفس ايجاد ميکند و در مان آن توسط متخصصين داخلی بايد صورت گيرد . مورد دوم بيماری ديابت شيرين است که ممکن است بوی بدی را ايجاد بکند .بيماری های مختلف گوارشی و معده از جمله سرطان معده در موارد بسيار نادر باعث بوی دهان ميشود مقوله ای تخصصی است و از عوارض بسيار جزئی اين بيماری ها ميباشد که با درمان اين بيماری ها اين بوی دهان نيز برطرف ميگردد

چند نکته در مورد درمان بوی دهان :

  • به نظر من هر فردی بوی بد دهان را در مورد خودش و سايرين تجربه کرده است .بوی دهان ممکن است مقطعی باشد بخصوص بوهائی که صبح موقع بيدار شدن ازخواب مشاهده ميشود و بعد از خوردن صبحانه و مسواک زدن برطرف ميشود . اين بوی صبحگاهی طبيعی است و و به علت کاهش بزاق در طی شب و در ضمن عدم فعاليت محيط دهان در کل زمينه ای برای فعاليت ميکرو ارگانيسم ها فراهم ميکند که بعد از يک وعده غذا خوردن رفع ميشود . لذا در صورتی که صبح صبحانه نخورده ايد مواظب صحبت کردن خود باشيد
  • از اطرافيان نزديک خود بخواهيد که اگر بوی بدی از دهان شما متوجه شدن حتما تذکر دهند چون افراد جامعه وقتی متوجه بو ميشوند هيچ وقت به زبان نمی آورند ولی اثر بد شخصيتی خود را ميگذارد.... آشنايان نزديک اين لطف را در حق ما بکنند و تذکر دهند از اين ضربه شديد به شخصيت مان جلو گيری ميکنند.
  • اگر در فردی متوجه بوی بد شديم بايد سعی کنيم به طور غير مستقيم مطرح کنيم طرح مستقيم ممکن است ضربه روحی شديدی ايجاد کند بخصوص که ارتباط عاطفی با هم داشته باشيم .... اگر هم متذکر نشويم باز رفتار مسئولانه ای نکرده ايم طرح غير مستقيم بهترين وسيله است ....
  • در صورتی که متوجه شديم که دهانمان بو ميدهد برای درمان اولين مرحله مراجعه به دندانپزشک و مشورت با آن است .دندانپزشک با يک معاينه کامل ميتواند علت بوی دهان شما را تشخيص و درمان کند اين درمان ميتواند شامل جرم گيری آموزش مسواک زدن و استفاده از نخ دندان .... ترميم دندانهای پوسيده و..... باشد ..... در صورت اطمينان از ناحيه دهان و دندان اگر مشکل بوی دهان رفع نگرديد حتما بايد به يک متخصص گوش و حلق و بينی مراجعه کنيد و لوزه ها و حلق و سينوسها ی فکی را چک کنيد حتما مشکل شما حل خواهد شد ساير مواردی که ميتواند باعث بوی دهان شود آنقدر نادر است که طرح آنها اصلا کاربرد عملی ندارد .....
  • افرادی هستند که دچار توهم بوی بد دهان هستند .... به اين صورت که دهانشان بو نميدهد ولی هميشه از اين وحشت دارند که دهانشان بو ميدهد .... اين توهم بعضی مواقع آنقدر شديد است که در روابط اجتماعی فرد اثر نامطلوب ميگذارد .... من اين بيماران را در چندين مورد مشاهده کرده ام و بارها بهشون گفته ام که بوی بدی ندارند ولی باز اين وسواس را دارند..... مشاوره با روانپزشک و علت يابی آن بسیار موثر خواهد بود.
  1. غرغره کردن با دهانشويه های مختلف را حتما در دستور کار روزانه بهداشتی خود قرار دهيد ..... من دهانشويه ماتريکا که وطنی است و کاملا گياهی است و از عصاره مايع گل بابونه تهيه شده را تجربه کرده ام و برای بيماران هم توصيه ميکنم. 

 حبیب متقی     habib mottaghi

    ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

همه چیز در مورد دندان درد!

دندان درد از اون دردهایی است که واقعاً تحمل آن سخت است . در این مقاله سعی میکنیم تا علاوه بر تشریح علل ایجاد دندان درد در مورد نحوه تسکین این درد و راههای درمان آن و همچنین فرق دندان درد با سایر دردها هم صحبتی داشته باشیم و خلاصه هرآنچه در مورد دندان درد هست را برای تان شرح خواهم داد.

       قبل از هر چیز میخواهم توضیحی در مورد علت ایجاد دندان در برایتان مطرح نمایم .

 علت دندان درد 

                 قبل از شروع بررسی دندان درد بد نیست به این تصویر یک نگاه مجدد بیندازیم ... قسمت های مختلف دندان را در یک مقاله جدا بنام آشنایی با ساختمان دندان شرح داده ام .این تصویر یک برش طولی از یک دندان آسیاب میباشد که اجزاء مختلف آن را بخوبی نشان میدهد . اتاق پالپ محفظه ای است که عروق و اعصاب دندان در آن واقع شده و یک محیط بسته و استریل هست که به بیرون از بدن راهی ندارد و فقط از طریق نوک ریشه با بدن در ارتباط است .

حال به علت پوسیدگی یا هر علت دیگری این محفظه بسته آلوده به میکروارگانیسم شود باعث ایجاد التهاب در این ناحیه شده و چون این محفظه بسته میباشد و افزایش حجم ناشی از ایجاد التهاب را با افزایش فشار داخلی دندان پاسخ میدهد به این صورت که فشار داخلی این حفره اتاق پالپ به صورت وحشتناکی افزایش پیدا میکند و این امر باعث ایجاد فشار شدید به پایانه های عصبی که در این اتاق پالپ واقع هستند شده و ایجاد دندان درد شدید میکند .و تا این فشار هست ما دندان درد را خواهیم داشت ... مسکن هائی مانند ایبو بروفن و یا مفنامیک اسید که از دسته داروهای ضد التهابی هست معمولا با کاهش التهاب داخل اتاق پالپ و متعاقب آن کاهش فشار داخلی موجب کاهش دندان درد میشود و برای همین هست که برای دندان درد استفاده میشود.

 حال ما به هر وسیله ای بتوانیم این فشار دندان افزایش یافته داخل اتاق پالپ را کم کرده و یا از بین ببریم میتوانیم درد دندان را کاهش دهیم . دندانپزشکان هم دقیقا همین کار را میکنند و با تراش و باز کردن اتاق پالپ موجب کاهش درد دندان میشوند.

  دندانپزشک معمولا جلسه اول که بیمار درد شدید دارد در حد باز کردن این حفره و پانسمان دندان کار میکند تا فقط درد بیمار کاهش یافته و در جلسات بعدی اقدام به درمان ریشه دندان میکند . این در مورد علت ایجاد درد دندان.

 چرا  دندان درد در شبها بیشتر است؟ خوب با توجه به توضیحی که در مورد علت دندان درد دادم شبها با توجه به حالت دراز کشی که هستیم فشار کل ناحیه سر افزایش پیدا میکند . یعنی ما وقتی در حالت ایستاده هستیم یک فشاری در رگها وجود دارد و وقتی که دراز میکشیم فشار رگها مقداری افزایش پیدا میکند همین امر باعث میشود که عروقی هم که در ناحیه اتاق پالپ وجود دارد فشار شان افزایش پیدا کرده و فشار داخلی پالپ دندان باز افزایش پیدا کرده و دندان درد هم به همان نسبت افزایش پیدا کند .... برای همین هست که بیماری که دندان درد دارد شبها بلند میشود و هی برای خودش قدم میزند تا صبح بشه .... چون تا بخوابه درد تشدید میشه و وقتی قدم میزنه چون سرپا هست دردش کاهش پیدا میکنه ؟!

  حبیب متقی    habib  mottaghi
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

مراحل مختلف پر کردن دندان با آمالگام

 

 قبل از اینکه مراحل مختلف پر کردن را شرح دهیم لازم است که نگاهی مجدد با قسمت های مختلف یک دندان سالم داشته باشیم.مهمترین مسئله در این تصویر این است که به موقعیت عصب دندان یک نگاه مجدد بیندازیم ... همانطور که در تصویر مشاهده میکنید عصب دندان از سطح دندان فاصله بیشتری دارد تا از کناره های دندان . این بدان معنی است که پوسیدگی هائی که از کنار دندان صورت میگیرد زودتر به عصب میرسد تا اینکه از شیار های دندان پوسیدگی رشد کند. مسئله بعد این است که تا پوسیدگی به عصب نرسد میشود دندان را بدون عصب کشی پر کرد و این ربطی به عمق پوسیدگی ندارد یعنی حفره چه یک میلیمتر باشد و چه 7 میلیمتر اگر حفره پوسیدگی به عصب دندان نرسد پر کردن احتیاج به  عصب کسی نخواهد داشت و در ضمن اگر حتی به اندازه سر سوزن هم پوسیدگی روی عصب دندان را باز کند این دندان نیاز به عصب کشی خواهد داشت .البته برای دندانهای که به طور تصادفی عصب دندان باز میشود (نه به خاطر پوسیدگی ) راههای درمانهایی مثل دایرکت پالپ کپ و .... وجود دارد که از حوصله این مقاله خارج است ولی در مجموع پوسیدگی به عصب برسه باید عصب کشی بکنیم بعد دندان را پر کنیم  حال چه درد داشته باشیم و چه درد نداشته باشیم . در حالی که اکثر مردم فکر میکنند که دندان را فقط وقتی عصب کشی میکنیم که درد داشته باشیم ....

 

خب بریم سر اصل مطلب.... این تصویر را نگاه کنید ... این شکل دندانی است که پوسیدگی تا کنار ه های عصب دندان رسیده ولی هنوز به عصب دندان نرسیده ... در چنین حالتی معمولا دندان به سرما و گرما حساس میشود و با خوردن چیز های شیرین ممکن است درد خفیفی روی دندان احساس کنیم ..... نکته دوم در این تصویر این است که پوسیدگی وقتی از شیار های دندان شروع میشود دیگر از سطح گسترش پیدا نمیکند بلکه از عمق گسترش پیدا کرده و مثل یک کوزه ای که دهنه بسیار تنگی دارد دارای دهنه تنگ و بدنی وسیع باشد ..... از این تصویر نتیجه میگیریم که پوشیدگی ها را نباید از ظاهر آن قضاوت کرد در ظاهر ممکن است کم به نظر برسند ولی حتی تا مرحله رسیدن به عصب دندان هم پیشرفت داشته باشد. پس مرتب برای چک کردن دندانها به پیش دندانپزشک خود بروید تا در مراحل اولیه تشخیص داده شود

 اولین کاری که برای پر کردن انجام میشود  برداشت پوسیدگی های دندان است ..... به شکل دقت کنید مقدار برداشت پوسیدگی بیشتر از خود فضای پوسیده است علت آن است که مینائی که در بالای فضای پوسیدگی قرار دارد un support بوده و باید برداشته شود . علت دوم این است که ما برای دسترسی به عمق پوسیدگی مجبوریم به اصطلاح دهنه این پوسیدگی کوزه مانند را باز کنیم .... تهیه حفره های دندانپزشکی قوانین خاصی دارد که کلیه دندانپزشکان در مورد آن آموزش کامل دیده اند و نترسید دندانتان را اضافی ور نمیدارند؟

 بعد از برداشت کامل پوسیدگی ته حفره را چک میشود که روی عصب دندان باز نشده باشد و در صورتی که اطمینان حاصل شد که عصب دندان باز نیست از موادی برای حفاظت عصب دندان روی قسمت هائی که نزدیک عصب است بکار برده میشود . این مواد به دو علت استفاده میشود اول اینکه عصب دندان را از تحریکات مختلف حرارتی حفاظت میکنند و علت دوم این است که این مواد کف بندی حاوی یونهائی است که عصب دندان را برای ساخته شدن مجدد تحریک میکنند و این برای استحکام عاج باقی مانده زیر پر کرد گی موثر است

 در مرحله آخر دندان  با آمالگام پر میشود . آمالگام ماده ای است که ساختمان اصلی آن را نقره و جیوه تشکیل میدهد . یک زمان شایع کرده بودند که این جیوه موجود در آمالگام برای بدن مضر است و ..... در حالی که اصلا اینطور نیست و بیشتر تبلیغاتی است و شما فکر خود را مشغول نکنید ... همین قدر بگویم که برای دندانهای خلفی هنوز هم بعد از یکصد سال ماده ای مناسب تر از آمالگام ساخته نشده ..... البته تلاشهائی برای استحکام بخشیدن به مواد همرنگ در حال صورت گرفتن است ولی هنوز در رقابت با آمالگام عقب هستند .......

 

حبیب متقی   habib mottaghi

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ 

مادران باردار و خدمات دندانپزشکی

 یادمه یکی از دوستان دندانپزشکم میگفت  13 سال قبل  اوایل کارم در درمانگاه مشغول گذراندن طرحم بودم .... طبق معمول روزی 20 – 30 دندان میکشیدم ..... روزی از روزهای خوب خدا بود که داشتم دندان عقل خانمی را میکشیدم که دندان شکست دو بار عکس گرفتم و سه ربعی مشغول در آوردن ریشه های کج این دندان بودم که یهو بیمار داد زد که دکتر بچه ام داره می افته؟! ...   ما رو بگی از تعجب داشتم شاخ در میآوردم ..... یعنی چه خانم ؟ کدوم بچه ..... خانمه کم کم داشت از حال میرفت .... بخوبی یادم بود که از حتی قبل از تزریق پرسیده بودم که خانم حامله نیستید ؟ و با اطمینان گفته بود که نه ما هم که مفتش نیستیم که از برجستگی شکمش زیادی سوال کنیم معلوم نیست که این شکم از چاقی خانمها است که ماشاءالله در ایران فراوان است و یا از حاملگی ! خلاصه خانم محترم معلوم شد که  6 ماهه حامله بوده و از ترس اینکه برایش کار نکنیم این موضوع را پنهان کرده بود .....

      خلاصه خدا رو شکر که کلنیک بغل درمانگاه بود و خانم دکتر صفا بودند. صدایش کردم خانم حامله را دستش سپردم و گفتم خانم دکتر تحویل شما ... از من کاری ساخته نیست ....( البته ظاهرا خانم 6 ماه حامله بوده و مشکلی نداشت و فقط احساس درد و ضعف کرده بود که بخیر گذشت ....)بعدا که شوهر این خانم را صدا کردیم و اومد قسم میخورد که دکتر سه روزه که خانومم دندان درد داره و هر جا میریم دندان شو نمیکشند بالاخره مجبور شدیم که این مسئله رو پنهان کنیم که شاید دندانش رو بکشند و از شر درد راحت شود.....

حالا برگردیم به مطلب >

      مشکلاتی که مادران باردار در زمینه خدمات دندانپزشکی دارند بیشتر از اینکه علمی باشد بیشتر مشکلات زمینه اجتماعی داشته و به فرهنگ غلطی که در این زمینه بر افکار ما حاکم است برمیگردد. من یادمه که بیشتر خانمها فکر میکنند که اگر دندان بکشند بچه شان می افتد . به طوری که بعضی از روستاییان که به صورت نا خواسته حامله میشوند بزرگتر ها بهشون توصیه میکنند که اگر چندین دندان بکشید بچه خود را میندازی ؟ حتی چندین مورد از این بیماران را دیده شده  که با این فکر غلط حتی مصر بودن که دندان سالمشونو بکشند .... بر عکس این تصور هم که بعضی خانمها فکر میکنند کشیدن دندان و یا خدمات دندانپزشکی برای فرزندشان مضر میباشد . و این موضوع برای خانمهائی که حامله هستند یک ترسی ایجاد کرده که اگر دندانپزشکی بروند بچه شان خل و شل و کور و کچل به دنیا میاد ....؟! هر دو طیف این افکار اشتباه بوده و ناشی از توهّم اتی است که ماشاءالله در ایران فراوان است و باید اصلاح شده و دید واقعی نسبت به این مسائل پیدا کنیم ....با این مقدمه میریم سر اصل موضوع....

به طور کلی عرض کنم که خدمات دندانپزشکی هیچ ضرری برای مادر و برای فرزند ندارد به شرطی که دندانپزشک خود را از حاملگی خود مطلع فرمایید. دردی که مادر از دندان خود میکشد بمراتب ضرر بیشتری دارد تا اینکه به طور مثال یکی دو آمپول لیدوکائین به دندان تزریق شود . یک دندانپزشک به خوبی در مورد برخورد با مادران باردار آموزش دیده و بخوبی میداند که چه کارهائی بکند و کدام اقدامات را انجام ندهد .... مسئله ای که باعث میشود یک دندانپزشک از کار به یک مادر باردار خودداری کند و یا رغبتی نشان ندهد افکار غلطی است که مردم در این زمینه دارند و در مقدمه عرض کردم .... دندانپزشکان متعددی را سراغ دارم که به غلط از طرف مادرانی که سقط جنین داشتند و مثلا چند ماه قبل از سقط به دندانپزشک مراجعه کرده بودن مورد شکایت واقع شده اند . با این عنوان که فلان آمپول دندانپزشکی باعث افتادن بچه ام شده ؟ در صورتی که چنین چیزی حقیقت ندارد و آخرش هم چنین شکایتی به جائی نرسیده غیر از دردسر برای دندانپزشک و زحمت بی خودی برای بیمار ثمری نداشته .

چند موضوع مهمی که در زمینه خدمات دندانپزشکی برای مادران باردار وجود دارد را بیشتر توضیح میدهم .

تزریق آمپول بی حسی

آمپول هائی که در زمینه بی حسی مورد استفاده قرار میگیرد معمولا دو نوع هستند که شایع هستند . یکی لیدو کائین هست که حاوی مقداری آدرنالین میباشد که جهت افزایش مقدار و زمان بی حسی به لیدوکائین اضافه میشود. این آدرنالین ممکن است بعد از تزریق باعث افت فشار بیمار شده و برای بیمارانی که مشکل فشار دارند و یا ناراحتی قلبی دارند استفاده نمیشود . متخصصین زنان زایمان هم برای اینکه افت فشار در مادران باردار ایجاد نشود معمولا توصیه میکنند که از تزریق آمپولهای حاوی آدرنالین اجتناب کنیم . چون این افت فشار ممکن است باعث از دست دادن هوشیاری موقت بیمار شود که برای فرزند خانم حامله مشکل ساز باشد . نوع دیگر آمپولها مثل سیتانست که آدرنالین ندارد معمولا بی ضرر تر میباشد . بنابرین اگر به دندانپزشک خود اطلاع دهید حتما آمپولی برای تان تزریق خواهد کرد که ضرری نداشته باشد

رادیوگرافی از مادران باردار

ما دندانپزشکان بزرگترین مشکلی که با مادران باردار داریم رادیوگرافی میباشد . کلا رادیوگرافی مضر میباشد و اگر ضرورتی کاملا احساس نشود باید از آن پرهیز کرد . در مادران باردار این امر با توجه به اینکه جنین در حال رشد و تکامل میباشد هر نوع اشعه رادیوگرافی برای آن مضر بوده و باید پرهیز کرد . در دندان در د های شدید که مجبور به عصب کشی هستیم ما تا مرحله ای دندان را کار میکنیم که بدون رادیوگرافی بشود کار کرد . همانطور که در مقاله مراحل مختلف عصب کشی ذکر کرده ام برای یک عصب کشی خوب در مراحل مختلف احتمالا نیازمند رادیوگرافی باشیم که بدون آن نمیشود دقیق عصب کشی کرد . در مادران باردار در حدی که درد بیمار را ساکت کنیم و دندان را پانسمان کنیم کافی است و بقیه درمان را به بعد از زایمان موکول میکنیم . در این مورد مادران باید توجه داشته باشند که این پانسمان باید سالم باقی بماند و در صورت افتادن پانسمان حتما به دندانپزشک خود مراجعه کرده و مجددا دندان خود را پانسمان نمایند. هرچند که دردی نداشته باشند . چون اگر این کار را نکنند ممکن است دندان عفونت بکند.

تاثیر حاملگی بر دهان و دندان

در دوران حاملگی با توجه به تغییرات هورمونی که در مادر رخ میدهد تغییراتی در لثه های مادر ایجاد میشود که در مجموع باعث تورم جزئی لثه ها شده و همین امر رعایت بهداشت دهان و دندان را مشکل میکند همین لثه های متورم اگر همراه با عدم رعایت بهداشت دهان و دندان باشد معمولا خونریزی از لثه را هم همراه خواهد داشت . لذا مادران باردار توجه داشته باشند که در طول دوران حاملگی لثه ها به مراقبت بیشتری نیاز دارد تا مشکلات به حد اقل برسد . بخصوص دو بار جرم گیری در طول حاملگی به رعایت این بهداشت کمک بسزائی خواهد کرد.

در بعضی موارد در صورت کمبود مراقبت تورم لثه ها آنقدر زیاد میشود که به صورت توده گل کلم شکل پایه دار و شدیدا خونریزی دهنده در بین لثه ها ظاهر میشود که در اصطلاح به آن تومور حاملگی میگویند . این تومورها خوش خیم بوده معمولا با رعایت بهداشت و بعد از زایمان خود بخود فروكش میکند . ولی در بعضی موارد اگر این تومور بزرگ باشد مجبوریم که اینها را با جراحی خارج کنیم ..... باز متذکر میشوم که رعایت بهداشت دهان و دندان تاثیر بسزائی در کاهش تورم لثه در ایام حاملگی خواهد داشت

رسیدگی به دندانها قبل از اقدام به حاملگی

به مرور تعداد خانمهائی که تصمیم به بچه دارد شدن میگیرند و قبل از حامله شدن به دندانهای خود میرسند تا در طی بارداری مشکل دندانی نداشته باشند در حال افزایش است.من خودم زوج های جوان با فرهنگ زیادی را سراغ دارم که راحت میایند پیشم و عنوان میکنند که دکتر میخواهیم بچه دار بشیم و میخواهیم هر کار دندانی دارم انجام بدید تا در طی بارداری مشکلی نداشته باشم. چقدر خوب است که همه چنین رفتار بکنند .من هم بعد از انجام کلیه کارهای دندانپزشکی تنها توصیه میکنم که حد اقل دوبار برای چک کردن لثه ها در طی حاملگی مراجعه کنند تا در صورت نیاز جرم گیری هم برایشان انجام بدهم. بخدا شما هم چنین کاری را بکنید اصلا مشکلی در زمینه دهان و دندان در طی بارداری نخواهید داشت.

 

حبیب متقی  habib mottaghi 

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

آشنائی با ارتودنسی یا ردیف کردن دندانها

 

 32 دندان موجود در فک در یک موقعیت طبیعی به صورت دو نیم قوس فک بالا و پایین به صورتی قرار میگیرند که عمل جویدن و یا آسیاب کردن غذا به نحو مطلوب ممکن گردد هر نوع انحراف از این موقعیت طبیعی دندانها باعث ایجاد مشکلاتی میشود که ضرورت ردیف کردن و یا برگرداندن موقعیت مناسب دندانها را ایجاب میکند که این عمل با درمانهای ارتودنسی میسر میگردد. ضرورت این کار تا حدی است که یک رشته تخصصی مهم و جداگانه ای در رشته دندانپزشکی به نام رشته تخصصی ارتودنسی ایجاد شده که از مهمترین رشته های تخصصی دندانپزشکی میباشد .

مشکلاتی که ردیف نبودن دندانها ایجاد میکند به سه دسته مهم تقسیم میشود که هر کدام را به صورت جدا گانه برسی میکنیم

تغذیه مناسب

    ما برای یک تغذیه مناسب علاوه بر اینکه نیازمند دندانهای سالم هستیم نیاز داریم که این دندانها در سر جای خود قرار گیرد تا از عهده آسیاب کردن غذا نیز برآید برای آسیاب کردن غذا یا به اصطلاح جویدن غذا دندانهای فک پائین و بالا بایستی در یک موقعیتی قرار گیرند که در یک هماهنگی با عضلات عمل جویدن ممکن گردد هر نوع عدم تعادل و یا هر نوع جابجائی دندانها به صورتی که یک سیکل کامل جویدن را به هم بزند سیستم جویدن مختل میشود . این ضرورت اولی بود که ما را وادار میکند تا بتوانیم دندانها را در موقعیت مناسب قرار دهیم .

زیبائی...

زیبائی صورت امری است که نمیشود آن را جدی نگرفت به هر حال خداوند هر کدام ما را به یک صورت آفریده و خیلی از مشخصات صورت ما به صورت ژنتیکی تعیین میشود .ولی عوامل محیطی هم در شکل گیری صورت بی تاثیر نیست به عنوان مثال وجود لوزه سوم ویا لوزه های بزرگ در سنین 7-8 سالگی باعث تنفس دهانی در بچه شده و همین امر در صورت تداوم با فشار منفی که در سقف دهان ایجاد میکند به مرور باعث کشیده تر شدن صورت و در نتیجه بسته تر شدن قوس فک بالا میشود که در موارد شدیدتر واقعاً به زیبائی لطمه میزند . با تشخیص به موقع و رفع تنفس دهانی بخوبی میشود از ایجاد این مشکل در بچه جلوگیری کرد . بسیاری از درمانهای ارتودنسی برای رفع ناهنجاری هائی که در ظاهر صورت اثر نامطلوب دارد صورت میگیرد . پس و پیش بودن دندانهای جلویی یا جلو و یا عقب بودن فک و عدم تناسب آن با صورت که باعث عدم زیبایی میشود همه نیاز به ارتودنسی را ایجاب میکند و این حق طبیعی هر فردی است که به فکر زیبائی خود باشد. چون برای یک شخصیت سالم واقعاً موثر است

مسائل بهداشتی

 یکی از مشکلاتی که ردیف نبودن دندانها ایجاد میکند عدم توانائی در تمیزکردن مناسب این دندانها است . شما فکر کنید که در قوس فک بلای شما که همه در یک ردیف قرار گرفته اند یک دندان نسبت به بقیه داخل تر قرار گرفته باشد .... خوب چه اتفاقی می افتد . به طور معمول که مسواک میزنیم این دندان کمتر مسواک میخورد و در دراز مدت میبینید همین دندان همراه با دندانهای کناری زودتر از دندانهای دیگر میپوسد شاید این مسئله را زیاد جدی نگیرید ولی منی که هر روز با چندین بیمار از نزدیک سرو کار دارم بخوبی میبینم که چنین دندانها چطوری زود خراب میشود بقول معروف در نمونه های انبوه خود را بخوبی نشان میدهد . خوب با اصلاح وضعیت این دندان و هم ردیف کردن این دندان ما زمینه را برای بهتر تمیز کردن این دندان فراهم میکنیم .

پس به طور خلاصه ما برای درک موضوع ارتودنسی باید اول از همه بدانیم که یک دندان نرمال و ردیف شده چه مشخّص اتی دارد و دوم چه ناهنجاری هائی در ردیف بودن دندانها ممکن است پیش بیاید و سوم اینکه چه ضرورتی دارد که این دندانهایی که ردیف نیستند را ردیف کنیم

 در این مقاله ما به قسمت سوم پرداختیم و سه ضرورت مهمی که باعث میشود به ارتودنسی رو بیاوریم را ذکر کردم که اولی تغذیه سالم ، دومی تامین زیبائی و سومی ایجاد شرایطی که بتوان به طور مطلوب به بهداشت دندانها رسید را ذکر کردم در مقالات بعدی به دو موضوع اولی و دومی خواهم پرداخت.

 

 

حبیب متقی   habib  mottaghi

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

 دندان های شیری و اهمیت آن

 

 هر فردی که فرزند دلبندی دارد امکان ندارد که با مسئله ای به نام دندان شیری مواجه نباشد . از دندان درد شبانه بچه اش گرفته تا دلواپسی برای ریختن دندان شیری و نگرانی از رویش دندان دائمی ...... نگرانی از ردیف نبودن دندانهای فرزندش گرفته تا آسیب های وارده به ناحیه دهان و دندان .... همه و همه ضرورت شناخت کامل از پدیده ای به نام دندان شیری را ایجاب میکند .  طی چند مقاله سعی خواهد شد که به این مسئله مهم پرداخته شود و تا آنجا که امکان دارد سعی میکنم به موارد بیشتر کاربردی و مسائلی که به طور روزانه ممکن است با آن مواجه باشیم بپردازم تا صرف طرح مباحث خشک علمی .....

     دندانهای شیری را در 4 دوره مختلف میشود برسی کرد

که این چهار دوره عبارت است از :

1-     از بدو تولد تا 3 سالگی که تمام بیست دندان شیری بیرون میاید و تکمیل میشود

2-     از سه سالگی تا 6 سالگی که دندانهای شیری تکمیل شده و در این دوره تغییری به لحاظ رویش و یا ریختن دندان شیری اتفاق نمی افتد

3-      از6 سالگی تا 12 سالگی که در این دوره بچه شروع به ریختن دندان های شیری کرده و دندانهای دائمی اش شروع به رویش کرده و تا 12 سالگی این دوره تکمیل میگردد

4-     دوره بعد از 12 سالگی که در این دوران هیچ دندان شیری نباید در دهان باشد و غیر از دندان عقل که بعد از 18 سالگی در میاید بایستی تمامی دندانهای دائمی که 28 عدد بایستی باشد رویش یافته باشد

هر یک از این دوران دارای یک ویژگی هائی است که  با دوره های دیگر متمایز میباشد . نخست ویژگی های هر یک از این مقطع ها را برسی میکنیم و سپس به جزئیات مسائل و مشکلاتی که هر کدام از دوران دارد خواهیم پرداخت

از بدو تولد تا سه سالگی

      هر بچه ای در مجموع بایستی بیست عدد دندان شیری در بیاورد که هر فکی 10 عدد خواهد بود این بیت عدد دندان شیری معمولا از 6 ماه گی شروع به رویش میکند و تا دو و نیم سالگی همه دندانهای شیری به مرور رویش پیدا میکند و تا سه سالگی ریشه های این دندانها هم تکمیل میگردد .این دوره  مسائل و مشکلات خاص خودش را دارد که با دوره های بعد متفاوت میباشد . زود در آوردن و یا تاخیر در رویش دندان معمولا دلواپسی اصلی والدین در این مرحله میباشد و یا مسواک زدن دندانها در این دوران به طور معمول به دغدغه اصلی والدین تبدیل میشود و......

دوره سه سالگی تا شش سالگی

     دندانهای شیری بعد از سه سالگی تغییر فیزیو لوژیک محسوسی در ظاهر ندارند و بعد از سه سالگی تا شش سالگی ما تغییری محسوس در وضعیت دندانها در بچه مشاهده نمیکنیم . به این معنی که یک بچه سه ساله که بیست عدد دندان شیری در دهان دارد این بیست عدد دندان شیری در شش سالگی هم خواهد بود و هیچ تغییری هم از لحاظ تعداد و هم به لحاظ ظاهر بچه در این سه سال مشاهده نمیکنیم ...... این دوران هم ویژگی های خاص خودش را دارد معمولا والدین در این دوره با اولین پوسیدگی در دندانهای بچه شان مواجه میشوند . ممکن است عاد اتی مثل مکیدن انگشت و..... تا این دوره ادامه پیدا کند که در این دوره مشکلاتی از قبیل ایجاد فضا در دندانهای قدامی و... را باعث شود ترک عادات دهانی در این دوران بسیار مهم است چون ادامه آن تا مراحل بعدی ضایعات جبران ناپذیری را در فرم صورت و رابطه دندانهای بچه ایجاد میکند .... مسواک زدن بچه در این دوران و نحوه یادگیری طریقه مسواک زدن از اهمیت فوق العاده ای برخوردار است

دوره شش سالگی تا 12 سالگی

      شروع این دوره با رویش اولین دندان دائمی آسیاب اول در پشت دندانهای شیری در شش سالگی میباشد که به ترتیب ریزش دندانهای شیری بعد از آن به مرور اتفاق می افتد . ریزش دندانهای شیری معمولا ترتیب خاصی داشته و در یک دوره سنی خاصی هر کدام از این دندانها باید بیفتد . اطلاع از ترتیب ریزش دندانهای شیری و دوره ستی که هر کدام از دندانهای شیری بایستی بیفتد از اهمیت خاصی برای والدین برخوردار میباشد . هر گونه به هم خوردن نظم این ریزش ها باید از نظر والدین دور نماند لذا داشتن اطلاعات کافی در این زمینه ضروری است .

از ویژگی های این دوران این است که ما با دو نوع دندان شیری و دائمی در این دوره مواجه هستیم که این مسئله باعث میشود که این دوره از پیچیده ترین دوران بچه بشمار آید همنیطور که ریزش منظم دندانهای شیری اهمیت دار رویش دندانهای دائمی در دوره سنی خاص از اهمیت خاصی برخوردار میباشد و هر نوع تاخیر در رویش این دندانها بایستی جدی تلقی شود( زمان رویش دندانهای دائمی را میتوانید در قسمت شناسنامه دندانها در همین سایت مطالعه فرمایید ....) بی توجهی به دندانهای دائمی تازه رویش یافته در این دوره سنی معمولا باعث مشاهده اولین پوسیدگی در دندانهای دائمی بخصوص دندانهای آسیاب اول دائمی که شش سالگی رویش پیدا میکند و والدین به اشتباه آنها را هم شیری به حساب می آورند میشود ...

دوره بعد از 12 سالگی

      آخرین دندان شیری بایستی تا 12 سالگی بیفتد . بعد از 12 سالگی نبایستی هیچ دندان شیری در دهان باشد .... باقی ماندن دندان شیری بعد از این سال غیر طبیعی بوده و بایستی حتما پی گیری شود .(برای اطلاع بیشتر به مقاله علل نیفتادن دندانهای شیری در همین سایت مراجعه فرمایید) بعد از سن 12 سالگی با وجود اینکه دندان شیری نبایستی در دهان باشد و شاید تصور شود که پس این دوره ربطی به دندان شیری ندارد؟ ولی علاوه بر باقی ماندن دندانهای شیری در این دوره و برسی مشکلات ایجاد شده به همین خاطر .... ما بعضی مشکلات در بعد از 1÷2 سالگی داریم که ارتباط مستقیم دارد با دندانهای شیری در دوره های قبل از جمله ردیف نبودن دندانها در نوجوانان و یا درمانهای سریال اکسترکشن که بایستی در این دوره برسی گردد.

در مقالات بعدی به طور اختصاصی هر کدام از دوره ها را برسی خواهیم کرد . اگر عمری باقی باشد ......

حبیب متقی  habib mottaghi 

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

 

علل نیفتادن دندانهای شيری

 

 

 اطلاعات اوليه در مورد دندانهای شيری را خيلی ها ميدانند اين اطلاعات شامل اين موارد ميباشد

تعداد دندانهای شيری در کل بيست عدد ميباشد که از سن ۶ - ۸ ماهگی شروع به رويش کرده و تا سن حداکثر ۳ سالگی رويش آنها تکميل ميگردد

 

افتادن دندانهای شيری از سن ۶ -۷ سالگی شروع شده و تا سن ۱۲ سالگی بايد کليه دندانهای شيری افتاده و دندانهای دائمی جايگزين آنها گردد

 

دندان دائمی آسياب اول در سن ۶ سالگی در دهان رويش پیدا ميکند بدون اينکه دندان شيری به جای آن بيفتد . يعنی در سن ۷ سالگی بچه بايد ۲۴ تا دندان در دهانش باشد .

دندان دائمی ديگر که همان دندانهای آسياب دوم ميباشد هم در سن ۱۲ سالگی در دهان رويش پيدا ميکنند و اين دندانها هم جايگزين دندان شيری نيست بلکه مستقلا رويش پيدا ميکنند . يعنی در سن ۱۲ سالگی هم بايستی بچه ۲۸ دندان در دهان داشته باشد .

 علت افتادن دندانهای شيری به اين خاطر است که دندانهای دائمی زير دندان شيری شروع به رويش که کرد به مرور ريشه دندان شيری را ميخورد و اين روند تا جائی ادامه پيدا ميکند که ريشه دندان شيری به کل از بين رفته و در آخرين مرحله که دندان دائمی در دهان جوانه ميزند دندان شيری مربوطه می افتد .

  

  به اين عکس توجه کنيد . اين عکس مربوط به دندان شيری يک بچه ۱۱ ساله است و دندان شيری در مراحل نهائی عمرش بسر ميبرد . و دندان دائمی زير آن در حال رويش هست . حال اگر روند طبيعی رويش دندانها طی شود بچه در سن ۱۲ سالگی تمامی دندانهای شيری خود را ميريزد و به جای آن ۲۰ دندان دائمی رويش پيدا ميکنند . مشکل اينجاست که اين روند متوقف شده و اختلالی در اين مسير به وجود بيايد . در اينجا چند نمونه از اين اختلالات را برسی ميکنيم تا اطلاعاتتان در مورد دندان شيری افزايش پيدا کند

آيا تا بحال شنيده ايد که يکی ۲۰ ساله باشد و بهش بگند که دندن شيری هنوز تو دهنش هست و نيفتاده ؟! اين عکس زير را دقت کنيد

اين مربوط به يک خانم ۲۰ ساله است که خودش هم نميدانست که دندان شيری نيش خود را که بايد ۱۰ سالگی ميريخت هنوز تو دهنش داره . و به خاطر دردی که در اين ناحيه داشت مراجعه کرده بود . علت درد اين بود که دندان دائمی زير اين دندان شيری به علت اينکه مسير رويشی کجی را طی کرده بود به جای اينکه دندان شيری زيرين را خورده و جوانه بزند به دندان مجاور گير کرده بود که باعث شده بود رويش پيدا نکرده و در نتيجه دندان شيری زيرين هم نيفتد . گير کردن دندان دائمی باعث فشار به دندان مجاور شده و درد شديدی را در بيمار ايجاد کرده بود.

علت های اصلی عدم افتادن دندانهای شيری از اين قرار است

  1. کج بودن مسير رويش دندان زيرين دندان شيری که با توجه به عکس بالا توضيح داده ام
  2. علت دوم نيفتادن دندان شيری نبودن دندان دائمی به طور مادر زادی است يعنی در بعضی موارد اتفاق ميفتد که ما به طور ارثی يک تا چند دندان را نداشته باشيم .در اين صورت دندان شيری مربوطه هم نخواهد افتاد. به عکس زير توجه کنيد .

 

دندان شيری شماره ۳ که ريشه های کوتاه تری هم دارد به علت اينکه زير آن دندان دائمی وجود ندارد نه ريشه اش دست خورده و نه اينکه افتاده . اين تصوير مربوط به يک بيمار نوجوان ۱۵ ساله است که هنوز دندان شيری در دهان داشت . عکس که گرفتم ديدم زير اين دندان اصلا دندان دائمی نداشته

   ۳- علت سوم عدم افتادن دندان شيری گير کردن دندان شيری بين دندانهای دائمی است . اين مسئله علت های مختلفی ممکن است داشته باشد درشت بودن دندانها و کمبود فضای کافی و تحت فشار بودن دندانها يکی از علت هاست . در همان عکس بالا توجه فرمائيد .دندان شماره ۱ که شيری است با اينکه دندان دائمی زيرين را دارد ولی به علت گير کردن لای دو دندان کناری نيفتاده و دندان دائمی زيرين که در مسير درستی ميباشد از رويش محروم شده؟!!! و سه سال است که زندانی است ؟! يعنی اگر به موقع تشخيص داده ميشد و اين دندان شيری کشيده ميشد دندان دائمی زودتر از اينها رشد کرده بود . البته من با کشيدن اين دندان شيری مسير رشد دندان دائمی زيرين را باز کردم و بعد از ۲ ماه دندان دائمی کاملا رويش پيدا کرد .

اين تصوير به وضوح گويای اين مسئله است که هر دو دندان شيری ۱ و ۳ با اينکه تا سن ۱۵ سالگی نيفتاده بودند ولی هر کدام علت های مختلفی داشتند

با توجه به مطالب بالا چند نکته فنی را متذکر ميشوم

  • بعد از سن ۱۲ سالگی حتمن افتادن کليه دندانهای شيری فرزندانتان را چک کنيد
  • اگر دندان شيری تا اين سن نيفتاد برای کشيدن آن زود اقدام نکنيد چون ممکن است زير اين دندان دندان دائمی نباشد .در اين صورت ميشود اين دندان شيری را تا سن ۳۰ سالگی بخوبی استفاده کرد. پس حتما راديو گرافی صورت گرفته و علت واقعی عدم افتادن دندان شيری مشخص شود بعد.
  • دندانهائی که به علت مسير کج رويش دندان دائمی نيفتاده اند بعد از تشخيص قطعی سعی کنيد با يک متخصص ارتودنسی مشورت کنيد چون بعضی از اين موارد را ميشود با درمانهای هم زمان جراحی و ارتودنسی به مسير اصلی خود بازگرداند.

 

 حبیب متقی   habib  mottaghi 

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

جرم گيری کی و چرا؟

          راجع به جرم گيری در مقالات متعددی به صورت جسته و گريخته صحبت کرده بودم .نظر به اهميتی که اين مقوله داشت در يک مقاله مفصل به اين موضوع خواهم پرداخت . مامعمولا عادت داريم که به هر تغيير رنگی که در روی دندانمان مشاهده ميکنيم آن را جرم ناميده و اين تصور را داريم که با جرم گيری بايستی اين لکه ها رفع گردد .... در حالی که اصلا اينجوری نيست برای شروع بحث لازم است که انواع لکه های رنگی که در روی دندان ممکن است مشاهده کنيم را برای شما برشمارم

  1. يکسری از تغيير رنگها بر روی دندان در واقع پوسيدگی هائی هستند که معمولا به صورت سياه رنگ بر روی دندان مشاهده ميشود و در حالت های پيشرفته به صورت حفره در ميايند و در نهايت با پيشرفت پوسيدگی دندان درد شروع شده و ادامه ماجرا ..... يک راه تشخيص قطعی اين تغيير رنگها اين است که در پوسيدگی ها بر روی دندان حفره ايجاد ميشود بر خلاف جرم که معمولا بر روی دندان مينشيندو حجم اضافی را اشغال ميکند
  2. يکسری از تغيير رنگها در ساختمان خود دندان وجود دارند و معمولا اين تغيير رنگها دائمی بوده و با جرم گيری و.... پاک نميشود و در ضمن با تراش آن معمولا زير آن هم همين لکه ها را دارد و اين تغيير رنگها يا ناشی از مصرف دارو در زمان رشد جوانه دندان است و يا ناشی از نقص تکاملی دندان ها و کمبود املاح مختلف در زمان تشکيل دندان و يا ناشی از افزايش فلورايد آب وصرفی و... ميباشد .....
  3. نوع سوم تغيير رنگها ناشی از موادی است که به طور معمول مصرف ميکنيم و رسوباتی که بر روی دندان تشکيل ميشود ..... اين رسوبات يا به صورت رنگدانه يا استين هستند و يا به صورت جرم که بحث اصلی ما را تشکيل ميدهد .... اين جرم ها بخوبی با جرم گيری پاک ميشود و همين جرم ها هستند که لثه را تخريب کرده و در نهايت باعث شل شدن دندانها ميشود بدون اينکه خود دندان مشکلی داشته باشد.

                             جرم چيست و چگونه تشکيل ميشود ؟

         تا بحال به سماور يا کتری که به طور معمول در منزلتان وجود دارد دقت کرده ايد ؟ معمولا دور جدار داخلی سماور را دقت کنيد لايه شيری رنگی از رسوبات مختلف را ميتوانيد مشاهده کنيد که با توجه به شهری که در آن زندگی ميکنيد و املاح موجود در آب مصرفی آن مقدار و رنگ اين املاح متفاوت خواهد بود .... جرمی که بر روی دندانها تشکيل ميشود چيزی شبيه اين جرم های دور جدار داخلی سماور است . با اين تفاوت که ترکيباتی پيچيده تر داشته و روند تشکيل آن اندکی متفاوت است . بزاق ما به طور معمول دارای املاح زيادی است که قدرت رسوب کردن را دارند . اين املاح معمولا در جاهائی که با غذا و مسواک کمتر در تماس است رسوب ميکنند. رسوب اين املاح همراه است با ايجاد بستر مناسب برای جايگزينی ميکروبهائی که به طور طبيعی در دهان وجود دارد و رشد و تکثير آن ..... اضافه شدن پروتئين های موجود در غذا و بذاق و همچنين لاشه سلولهای مرده بافت های مختلف دهان در مجموع باعث افزايش حجم اين رسوبات شده و به مرور جرم تشکيل ميشود و در دهان قابل مشاهده ميشود .... چيزی که مهم است اين است که ما معمولا مقدار کمی از جرم تشکيل شده را ميتوانيم مشاهده کنيم و قسمت عمده اين جرم با تخريب لثه در زير لثه تخريب شده جايگزين شده و از ديد مستقيم ما پنهان ميماند . و مسئله مهمتر اينکه اين جرم های تشکيل شده پر از ميکروب های مختلف است و با مسواک زدن هم تميز نميگردد و اين ميکروبها بين ۲۰ الی ۴۰ درصد جرم تشکيل شده را تشکيل ميدهد و بافت چسبنده لثه را که محکم به دندان چسبيده را بمرور تخريب کرده و بافت نگهدارنده حياتی لثه را تخريب کرده و باعث سست شدن پايه های دندان ميشود .....

 پس نتيجه ميگيريم که با جرم گيری و تميز کردن اين جرم های تشکيل شده بر روی دندان از روند تخريب لثه جلو گيری کنيم ..... برای آشنائی بيشتر شما يکسری عکس هائی را که از بيماران خودم تهيه کرده ام را با شرح کامل خدمت شما عزيزان تقديم ميکنم

 اين تصوير را دقت کنيد . ميبينيد که جرم چگونه لثه را داغون کرده و خودش جايگزين شده ! تو رو بخدا شما وقتی زير ناخنتان مقدار کمی هم کثافات جمع شده باشد رغبت ميکنيد که با اين دستها غذا بخوريد ؟ حال که ميدانيد که ۲۰ الی ۴۰ درصد اين جرم ها ميکروبها و لاشه های آنها و سلولهای مرده وجودتان است چطوری رغبت ميکنيد که غذا بخوريد ؟ نگيد که لثه من جرم ندارد و يا کم است ؟! زياد فرقی ندارد حتی يک دهم اين جرم ها هم بر روی لثه های شما تشکيل شده باشد باز کافی است که لثه هاس شما را تخريب کند

اين عکس بعد از جرم گيری است که بعد از اتمان کار عکس گرفتم .... ميبينيد که لثه ها چقدر پائين رفته .... اشتباه نکنبد جرم گيری باعث پائين رفتن لثه نشده ! بلکه اين جرم بوده که لثه را تا اين حد پائين برده و ما نميديديم و بعد از تميز کردن جرم ها بوده که در معرض ديد ما قرار گرفته . مسئله بعدی التهاب و خونريزی است که در روی لثه مشاهدا ميکنيد و علت همان ميکروبهای جايگزين شده بر روی جرم است که به دليل چسبندگی جرم بر روی دندان به طور دائم در مجاور لثه قرار ميگيرند و دائما در حال تخريب لثه هستند

اين عکس ۳ روز بعد از جرم گيری است و البته قبل از پاليش دندانها گرفته شده  .... ميبينيد که التهاب لثه چقدر کاهش پيدا کرده ..... يک نکته قابل ذکر است و آن اينکه لثه ای که به علت جرم تخريب ميشود ديگر قابل بدست آوردن نيست و خدايش رحمت کند .... ؟! يعنی لثه ای که به خاطر جرم تخريب ميشود لطمه غير قابل جبرانی را به لثه وارد ميکند لذا ما با جرم گيری سالانه هم روند تخريب لثه را متوقف ميکنيم و مانع از از دست دادن بيشتر لثه هايمان ميشويم.اين بيمار هم سالها قبل حتما لثه بالاتر از اين را داشته و الان ۴ الی ۳ ميليمتر از لثه سالمش را از دست داده که هم مشکل زيبائی ايجاد ميکند و هم به علت باز بودن سطح ريشه باعث حساسيت دندانها خواهد شد . .....

در اين قسمت سعی ميکنم به اين موضوع بپردازم که چرا مردم فکر ميکنند که جرم گيری دندان را خراب ميکند . موضوعی که کاملا اشتباه است و با ريشه يابی علت اين نوع افکار پی خواهيم برد که چرا چنين اشتباهی ميکنيم .....

چنانکه در قسمت اول اين مقاله ذکر کردم جرم های تشکيل شده بر روی دندان به مرور لثه را خراب کرده و خود جايگزين ميشود . اين امر چون به مرور اتفاق ميفتد و بيمار متوجه عقب نشينی لثه نميشود و لثه ای که عقب نشينی کرده با جرم جايگزين ميشود فضای خالی که بين دندانها در اثر عقب نشينی لثه هم که ايجاد ميشود از ديد بيمار پنهان ميماند . موقعی که بيمار برای جرم گيری مراجعه ميکند وقتی اين جرم ها را تميز ميکنيم لثه تحليل رفته در معرض ديد بيمار قرار ميگيرد و چنين احساسی بدست ميدهد که جرم گيری باعث از بين رفتن لثه شده است ؟! و بقول خودشان هم لثه پائين رفته و هم لای دندانها باز شده ..... در صورتی که تمام اين اتفاقات قبلا صورت گرفته بوده ولی از ديد بيمار پنهان بود .... دو سه مسئله هم چنين افکاری را تشديد ميکند اول اينکه موقع جرم گيری در هر صورت خونريزی اتفاق ميفتد و اين امری طبيعی است ولی بيمار اين امر را دليل صدمه ديدن لثه هايش ميداند و فکر ميکند همين خونريزی ها به علت کنده شدن لثه ها از روی دندان است ؟!!!! دومین مسئله اين است که موقعی که جرم به ضخامت کافی روی دندان مينشيند مانع رسيدن سرما و گرما به دندان ميشود و به طور طبيعی که دندانهای ما در معرض سرما و گرمای متعادلی در محيط دهان واقع است با وجود اين جرمها و عدم رسيدن سرما و گرما به دندان . دندان به مرور تنبل شده و موقعی که با جرمگيری اين جرمها را پاک ميکنيم ناگهان دندان در معرض سرما و گرما که قرار ميگيرد بيمار تفصير غلت خود را تکميل ميکند که  جرم گيری کردم لثه هايم پائين رفت .... بين دندانهايم فاصله افتاد و چون دندانم از رويش براشته شده به آب سرد و گرم هم حساس شده ؟!!! و تير ميکشد و ..... مجموع اين افکار بيمار را به اين نتيجه ميرساند که جرم گيری دندان را خراب ميکند..... حال نميدانم متوجه شديد که چرا به اشتباه فکر ميکنند که جرم گيری دندان را خراب ميکند؟! يا نه

با اين توضيحاتی که دادم اميدوارم مطمئن شده باشيد که تمام اين بلايا به علت جرم بوده که بر سرتان ميايد نه جرم گيری .... و اين جرم گيری است که از ادامه روند تخريب لثه جلوگيری ميکند ......

     حال به چند نکته فنی در مورد جرم گيری توجه فرمائيد :

  1. حتما سالی يک بار جرم گيری را در برنامه بهداشتی خود قرار دهيد .
  2. در مقاله ای که در مورد نهوه صحيح مسواک زدن و استفاده از نخ دندان نوشته ام دقت کرده و اگر ممکن است دوباره مطالعه فرمائيد . مطمئن باشيد که با دقت در صحيح مسواک زدن تشکيل جرم را به حداقل خواهيد رساند....
  3. اگر در موقع مسواک زدن ديديد که از ناحيه از لثه هايتان دارد خون ميايد بدانيد که اون ناحيه دچار مشکل است و به دندانپزشک خود مراجعه کنيد . البته مردم به اشتباه مسواک زدن اون ناحيه را متوقف ميکنند و اين کاملا اشتباه است . ناحيه ای که خون ميايد بيشتر مسواک بزنيد و از خونريزی آن نترسيد . مطمئن باشيد که با خوب مسواک زدن و بيشتر مسواک زدن اون ناحيه خونريزی خيلی کاهش پيدا خواهد کرد.
  4. در صورتی که جرم زيادی داشتيد و بعد از جرم گيری دندانهايتان به سرما و گرما حساس شده زياد نگران نباشيد به مرور رفع خواهد شد و برای کاهش سريعتر حساسيت ميتوانيد از خمير دندان سنسوداين برای يک دوره ۲ ماهه استفاده فرمائيد .
  5. بعد از جرم گيری حتما از دهانشويه مناسب مثل پرسيکا و يا ماتريکا استفاده نمائيد تا در بهبود زخم های به جا مانده از جرم موثر افتد . استفاده مدام از دهانشويه ها زياد توصيه نميشود و يک هفته بعد از جرم گيری ميتوانيد استفاده از دهانشويه را قطع نمائيد ....
  6. به نظر من هيچ آنتی بيوتيکی قبل و بعد از جرم گيری نياز نيست بخصوص ما ايرانی ها که مثل نقل و نبات دارو مصرف ميکنيم و اکثرا بی جا و بی مورد هم مصرف ميکنيم! در موارد خاص حتما دندانپزشکتان تجويز خواهد کرد

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ 

پروتز ثابت چیست؟

پروتز به هر جسمی که به طور مصنوعی ساخته شده و جايگزين يک عضو از دست رفته بدن انسانی ميشود اطلاق ميگردد.... در زمينه دندانپزشکی پروتزها معمولا جايگزين دندانهای از دست رفته ميشود ولی تنها شامل این مورد نيست و در مواردی که قسمتی از فک به دلايلی مثل سرطان و تصادفات و غيره از بين ميرود توسط پروتز های مصنوعی که ساخته ميشود جايگزين ميگردد.در زمينه جايگزينی دندانهای از دست رفته ما از سه نوع پروتز استفاده ميکنيم که شامل پروتز های متحرک .... ثابت و ايمپلنتها ميشود که خود نوعی از پروتز ثابت ميباشد .... مورد بحث امروز پروتز ثابت ميباشد .

 

 به اين تصوير دقت کنيد .... به نظر شما جايگزينی اين دندان از دست رفته چقدر اهميت دارد؟ .....خوب خيلی .... چندين راه برای جايگزينی وجود دارد.يک راه ساده و ارزان پروتز متحرک ميباشد از اين دندونهايی که به راحتی ميتونيم در بياريم و معمولا يک چيز يوغوری است و هر بار که غذا ميخوريم بايد در بياريم و بشوئيم ....و مواظب باشيم که قورتش نديم ؟!خوب خيلی ها که امکانات مالی خوبی ندارند اين گزينه را مجبور هستند که انتخاب کنند. معمولا به اينها فيلیپر ميگويند و از اين نوع پروتز ها هم تصوير تهيه کرده ام که در جايش بحث خواهيم کرد .... معمولا به صورت موقت بعد از کشيدن دندان از اين پروتز هم استفاده ميشود تا جای زخم دندان کشيده شده خوب شود بعد نسبت به پروتز ثابت اقدام گردد..... تا بدينوسيله زيبائی بيمار در مدت ترميم زخم هم تامين گردد.....

راه دوم جايگزينی پروتز ثابت ميباشد که با استفاده از دندانهای کنار دندان از دست رفته يک پروتزی ساخته ميشود که به صورت ثابت ميچسبد و در نمياد و زيبائی و عملکرد قابل قبولی دارد که الان شرح خواهم داد..... البته راه ديگر جايگزينی ايمپلنت ميباشد که بدون تراش دندانهای کناری دندان از دست رفته از خود بافت استخوانی دندان کشيده شده به عنوان بستر پروتز استفاده ميشود که در مبحث ايمپلنتها شرح خواهم داد.....حال به توضيح پروتز ثابت میپردازيم .....

 اين همان دندان کشيده شده است که قصد جايگزينی دندان کشيده شده را داريم ..... در اين حالت بايد دندانهای کناری را در حدی که بشود به عنوان پايه استفاده کرد تراش ميدهيم ..... بزرگترين مسئله ای که بيماران دارند اين است که حيفشان مياد که دندان سالمشان تراش بخورد و تا حدودی هم حق دارن و برای همين هم هست که بيشتر به ايمپلنت رو مياورند ولی خوب ايمپلنت به دليل هزينه بالا و در ضمن مراحل زياد جراحی و مشگلات ديگری که ممکن است پيش بيايد هميشه نميتوتند جايگزين مناسبی باشد.... پروتز ساخته شده بر روی اين دندانهای تراش خورده اگر بدقت  جايگزين گردد نه تنها آسيب به دندان نميرسد بلکه در حفاظت از دندان هم موثر خواهد بود .... ولی هر نوع بی دقتی در ساخت پروتز واقعا اين دندانهای سالم تراش خورده را در معرض آسيب جدی قرار خواهد داد.

 

  اين هم همان دندان از دست رفته است  که با پروتز ثابت جايگزين شده ..... خوشگل شده ...نه!؟اين از بيماران قبل از عيدم بود البته هميشه به اين خوشگلی در نمياد .... و ما هم سعی کرديم خوشگلترينشو انتخاب کنيم که فکر نکنيد پروتز ثابت چيز بدی است راستی ميدونيد دندانپزشکی در ايران ارزانتر از همه جا هست و از سطح قابل قبولی از لحاظ علمی در سطح جهانی برخوردار است ....( قابل توجه خارجه نشين ها)من مثلا از اين بيمار ۱۲۰۰۰۰ تومان دريافت کرده ام چيزی نزديک ۱۰۰دلار .... ارزون و خوشگله نه ..... بزيم سر اصل مطلب

اين پروتز ها را معمولا چند روزی با چسب موقت ميچسبانيم و بعد از اطمينان از نداشتن مشکلی از لحاظ درد و جويدن و.... با چسب دائم ميچسبانيم ........ مراقبت های بعد از ساخت توسط بيمار و چک کردن سالانه پروتز توسط دندانپزشک از اهميت بسزائی برخودار است و باعث افزايش طول عمر پروتز ميشود

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ 

رویش دندان دائمی قبل از اینکه دندان شیری روی آن بیفتد

  بدون مقدمه میریم سر اصل مطلب ..... به این تصویر دقت کنید .... خانمی دختر 7 ساله خود را مطب آورده بود که دندان شیری اش نیفتاده دندان دائمی به صورت کج در آمده بود و بشدت نگران کجی دندان فرزندش بود.  این یکی از مشکلات تقریبا شایعی است که فرزندانمان موقع رویش دندانهایشان با آن مواجه میشوند . این اتفاق در مورد سایر دندانها نیز ممکن است اتفاق بیفتد . مثلا دندان آسیاب کوچک اول دائمی که به جای دندان شیری D در میاید بنا به عللی کج رویش کند بدون اینکه دندان شیری افتاده باشد در این صورت هم چنین اتفاقی می افتد و در یک محل هم دندان دائمی و هم دندان شیری زا همزمان و به صورت رویش نابجا خواهیم داشت . در این مقاله سعی میکنیم علت این مشکل را برسی کرده و راه درمان آن را برسی کنیم .

همان طور که در نوشته های متعددی ذکر کرده ام یک بچه 6 ساله 20 عدد دندان شیری دارد که همه این دندانها تا 12 سالگی می افتد و به جای آنها دندان دائمی رویش پیدا میکند . مکانیزم افتادن دندان شیری به این صورت است که وقتی موعد رشد دندان دائمی فرا میرسد  همزمان با رویش دندان دائمی به مرور به دندان شیری که دقیقا بالای دندان دائمی قرار گرفته فشار می آید و این فشار رفته رفته باعث خورده شدن ریشه دندان شیری شده و این اتفاق تا حدی صورت میگیرد که دیگر دندان شیری فاقد ریشه باشد . در این حالت دندان شیری لق شده و در نهایت لقی آنقدر زیاد میشود که دندان بیفتد .

این پدیده در تمام دندانهای شیری اتفاق می افتد و این روند در رویش تمامی دندانها در بچه ها اتفاق می افتد بدون اینکه مسئله ای باشد که ما را متوجه این روند بکند . حال اگر اختلالی در این روند اتفاق بیفتد در این صورت است که ما متوجه ناهنجاری های رویشی میشویم . از جمله این اختلالات نبودن دندان دائمی به صورت مادر زادی است که باعث میشود ریشه دندان شیری مرتبط با آن خورده نشود و دندان شیری تا سالیان سال دست نخورده باقی بماند که این موضوع را در مقاله جداگانه ای به نام علل نیفتادن دندانهای شیری برسی کرده ام .

از جمله اختلال اتی که اتفاق می افتد همین بیماری است که عکس آن را نشان دادم . در این بچه مشکل به این صورت بوده که دندان دائمی که شروع به رشد کرده بنا به عللی در مسیر اصلی خود نبوده و رشد دندان دائمی مسیر انحرافی را طی کرده است . در دندانهای دائمی قدامی پایین این انحراف معمولا به سمت داخل دهان اتفاق می افتد همانطور که در عکس مشاهده میکنید .

 این انحراف در رویش دندان دائمی باعث میشود که ریشه دندان شیری خورده نشود و یا به صورت ناقص خورده شود به طوری که بعضی مواقع که به کشیدن دندان شیری اقدام میکنم میبینم ریشه دندان شیری به صورت نصفه خورده شده و نصف دیگه ریشه آنقدر نازک شده که احتمال شکستن موقع کشیدن زیاد است . این دختر خانم هم چنین دندان شیری داشت . برای اطلاع شما عزیزان عکس این  دندان شیری  را بعد از کشیدن هم گرفتم تا ببینید که اولا ریشه دندان شیری از طول کافی برخوردار است و خورده نشده .

در صورتی که عزیزانی که فرزندی داشتند بخوبی میدانند که دندان شیری موقع افتادن اصلا ریشه ندارد . ولی این دندان از ریشه کامل برخوردار است . دوم اینکه ریشه دندان شیری باریک شده و در ناحیه ای که در مجاورت دندان دائمی بوده خورده شده و نازک میباشد .

در خاتمه چند نکته را در مورد درمان این مشکل متذکر میشوم

1-     مرتبا دندانهای فرزند تان را کنترل کنید و لازمه این کار این است که اطلاعات کاملی از سن رشد و افتادن دندانها در فرزند تان داشته باشید .

2-     در صورتی که متوجه رویش دندان دائمی شدید بدون اینکه دندان شیری بیفتد سریعا به دندانپزشک مراجعه فرمایید تا نسبت به کشیدن  دندانهای شیری اقدام گردد

3-     دندانی که کج در آمده معمولا جای نگرانی ندارد و در صورتی که به موقع تشخیص داده شود و نسبت به کشیدن دندان شیری اقدام گردد به مرور به جای اصلی خود برمیگردد. در مورد این بچه من به والدین توصیه کردم که به فرزندشان تذکر بدهند که به مرور با زبانشان به دندان دائمی که کج در آمده از پشت فشار بیاورند تا به اصلاح رویش دندان کمک کند و این اتفاق واقعاً می افتد

4-     در صورتی که این اختلال رویشی دیر تشخیص داده شود به صورتی که دندان دائمی در مسیر انحرافی کاملا رشد کرده و به سطح دندان مقابل برسد و تثبیت شود دیگر این انحراف خود بخود اصلاح نخواهد شد و حتما نیازمند ارتودنسی میباشد . این حالت را کراس بایت میگویند و جزو اختلال هائی  است که درمانهای ارتودنسی را لازم خواهد داشت ...... خوب میبینید که تشخیص به موقع شما را از درمانهای گران قیمت ارتودنسی راحت خواهد کرد ..... پس جون هر کی دوست دارید بچه های تان را حد اقل سالی یک بار پیش دندانپزشک خود ببرید . خدایا خودت شاهدی که من پیامم را رساندم؟!!!!!

حبیب متقی  habib mottaghi

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

پوسيدگی های به ظاهر سطحی را جدی بگيريد؟

 شده تا بحال جلو آينه به شيار هائی که در روی دندانهايتان وجود داره دقت کرده و سياه شدگی هائی بر روی آنها مشاهده کنيد ..... ظاهراً احساس کرده ايد که آنقدر مهم نيست که به فکرش باشيد ؟! چون نه دردی داريد و نه حفره ای بر روی دندنهايتان هست که مشکلی برايتان ايجاد کند ؟! ..... يا شده که به دندانپزشک خود مراجعه کرده باشيد و دندانپزشک بعد از معاينه ليستی از دندانهائی که پوسيده است را برايتان رديف کند! و بگويد که : بايستی اين دندانها را پر کنيد .....؟! شما در ذهنتان باز هزار فکر ممکن است بکنيد ... مثلا اينکه ای بابا اينهمه پوسيده ؟ حتما دکتر ميخواد برام خرج تراشی کنه ؟... يا اينکه من اصلا درد ندارم و يا اينکه يه ذره لکه سياه که پر کردن نميخواد و..... از اين حرفا ..... خوب من ميخوام بهتون بگم اگر از اين افکار داريد بدونيد که کاملا در اشتباه هستيد؟! !!!!! چرا ؟ خوب شما رو به يک سفر علمی سياحتی و تجارتی؟! ميبرم تا بدونيد که داريد اشتباه ميکنيد ..... تجارتی چرا ؟ خوب اگه تو اين سفر متوجه مسائلی بشيد که زودتر اقدام به ترميم دندانها بکنيد و عصب کشی و اينها دامنگير شما نشه خوب سود اقتصادی نصيبتاه ميشه ديگه؟!!! 

 

 اين تصوير دندانهای يک آقا پسر  با کلاس ۱۷ ساله است تشريف آورده بودند با مامانشان برای چک کردن دندانها ؟ مشکل خاصی نداشتند بعد از معاينه حدود ۵ تا از دندانهايشان پوسيدگی داشت و وقتی به مامانش گفتم که حتما هر ۵ دندان را بايد پر کنه اين سوال تکراری را از من کرد که دکتر اينکه  درد نداره ..... گفتم خوب بهتره که درد نگرفته پرش کنيد .... هزينه اش هم کمتره ....فرمودند که دکتر اين که يه ذره است ممکنه که با مسواک زدن و اين حرفا درست بشه؟؟ و..... کم مونده بود عصبانی بشم و به حالشان بگذارم که خودشون هر چی دلشون خواست بکنند .... ولی از آنجائی که بيمار خانوادگيم بودند و احساس کردم که اطلاعاتشون کم هست و الا از اين حرفها نميزدند شروع کردم به توضيح دادن و برايشون خيلی جالب بود ولی تا به چشم نميديدند باورش مشکل بود که اين پوسيدگی ها يک ذره نيست بلکه پوسيدگی ماهيتش اينه که وقتی از شيار های دندان پوسيدگی شروع بشه ديگه از سطح دندان گسترش پيدا نميکنه بلکه از داخل به گسترش خود ادامه ميده و مثل يک کوزه که دهانه تنگی داره و بدنه وسيع  پوسيدگی هم از داخل دندان آنقدر ادامه پيدا ميکنه تا به يک ديواره ديگه برسه و سطح بالائی دندان که از زير خراب شده يهوی ميريزه و بيمار متوجه حفره بزرگی در دندانش ميشه و بعد مياد پيش ما و ميگه که آقای دکتر فلان چيزو ميخوردم دندونم شکست .... بابا بخدا دندان اينقدر استحکام داره که با هيچ چی نميتونيد بشکونيدش مگر اينکه يوسيدگی دندونو از زير خراب کرده باشه و دندان ضعيف شده باشه ..... خلاصه بعد از اين تو ضيحات راضی شدند پر کنند و جايزه من از اين توضيحات اين بود که اجازه دهند از مراحل کار عکاسی کنم؟!

 

 اين همان دندان پوسيده است که رويش را تراش داده و برداشته ام .... ميبينيد که يک شيار به ظاهر کم پوسيده در زير چقدر پوسيدگی داشته .... مامان آقا پسر که از ديدن اينهمه پوسيدگی داشت شاخ درمياورد؟! ..... شما چطور ؟! دستی به سرتان بکشيد شايد؟!!!!!!!!....... (خوب مگه يک دکتر حق نداره نمک بريزه؟!....).... خوب علت چيه که پوسيدگی اينهمه از زير گشترش پيدا ميکنه بدون اينکه در ظاهر معلوم کنه ؟ واقعيت اينه که چون سطح دندان دائماَ با غذا و مسواک در تماس هستش ميکروبها در سطه دندان زياد نيتوانند به تخريب دندان اقدام کنند ولی وقتی پوسيدگی ايجاد شد و ميکربهائی که در عمق پوسيدگی جايگزين شدند ديگر از شر مسواک و سيستم جويدن بيمار در امان هستند؟! و به راحتی مشغول به کار ... ولی چی ؟! .... در ظاهر ممکن هست که سالها ما با يک منظره ثابتی در روی دندانهايمان مواجه باشيم درحالی که در طی اين مدت پوسيدگی از يک حفره نيم ميليمتری تبديل به يک حفره ۷-۸ ميليمتری شده

اين هم تصوير همان دندان ولی بعد از برداشت کامل پوسيدگی  .... باز ببينيد که از تعجب شاخ در نياورديد ؟! .....  باور کنيد تا عصب دندان کمتر از يک ميليمتر مونده بود يعنی اگه ۲-۳ ماه ديگه مونده بود سوراخ شدن عصب دندان و ايجاد درد شديد حتمی بود ...... مامان آقا پسره که کلی از ما تشکر کرد که ما رو آگاه کرديد و ..... از اين حرفها ..... شما چطور ؟۱

 حبیب متقی   habib mottaghi

________________________

چرا دندان عقل نمی افتد

 حبیب متقی   habib  mottaghi

 __________________________________

درمان دندان های فاصله دار

 

فاصله‌های بین دندانی در بعضی افراد مشاهده می‌شود. مهم ترین دلیل درمان این حالت، بهبود زیبایی است. البته گاهی ممكن است مشكل تكلم نیز وجود داشته باشد

ابتدا باید علت ایجاد فاصله بین دندان ها مشخص شود که به ‌طور معمول موارد زیر است

الف -  بزرگ تر بودن اندازه فک نسبت به اندازه دندان ها

ب - نداشتن یك یا چند دندان

ج - وجود زبان بزرگ

د- وجود فرنوم بزرگ در ناحیه دندان‌های پیشین بالا

( فرنوم محل چسبندگی عضلات لب به فک بالا می باشد که به صورت پرده ای است که می توان آن را از داخل لب بالا لمس کرد)

برای درمان فاصله‌های بین دندانی، ابتدا باید علت را پیدا کرد و تا حد امكان برطرف نمود ، زیرا با توجه به علت، نوع درمان متفاوت است. برای مثال، چنانچه فاصله‌ها به علت وجود فرنوم بزرگ باشد، باید ابتدا فرنوم جراحی و برداشته شود و سپس فاصله‌ها بسته شود، وگرنه فاصله‌ها دوباره ایجاد می‌شود

روش‌های متداول برای بستن فاصله‌ها

به‌ طور معمول، از روش‌های زیر برای بستن فاصله‌ها استفاده می‌شود

ارتودنسی ( گاهی همراه با جراحی )

 

 

ایمپلنت

 

حبیب متقی  

 

پروتزهای ثابت

 حبیب متقی  habib mottaghi

 حبیب متقی  habib mottaghi

لامینیت ( پوسته) چینی

 

لامینیت چینی، قطعات نازکی از جنس چینی است که به جای مینای دندان قرار می گیرد. هنگام استفاده از لامینیت، چنانچه بیمار به طور مناسب انتخاب شده باشد، از لحاظ زیبایی نتایج بسیار خوبی خواهد داشت. از مزایای این روش، تامین عالی زیبایی و ثبات رنگ است. از معایب این روش، تراش خوردن دندان‌ها ( 5/1 تا 2 میلی‌متر از لبه برنده و 5/0 میلی‌متر از سطح خارجی دندان ) و صرف وقت و هزینه بیشتر است

 

حبیب متقی habib mottaghi

 

ترمیم كامپوزیت (مواد هم‌رنگ دندان)  مستقیم و غیرمستقیم

 

در روش دوم یعنی ترمیم كامپوزیت، دندان‌ها به‌ طور مستقیم یا غیرمستقیم به وسیله كامپوزیت ترمیم شده و فاصله‌ها بسته می‌شوند. در نوع غیرمستقیم به علت اینكه ترمیم‌ها در لابراتور ساخته می‌شود، ممكن است از لحاظ شكل، ترمیم‌های زیباتری حاصل شود. معایب این روش، طولانی‌تر شدن زمان درمان و همچنین هزینه بالاتر آن است

استفاده از كامپوزیت در مقایسه با پوشش‌های چینی ممكن است معایبی مانند تغییر رنگ‌ ترمیم‌های كامپوزیتی در طول زمان (به طور متوسط 3 تا 4 سال) را داشته باشد كه بیشتر به دلیل خواص ذاتی ماده است. امروزه كامپوزیت‌های جدیدی در دسترس است كه نتایج كار با آنها بسیار مطلوب است

انتخاب هر کدام از روش‌ها، ارتباط مستقیم با علت ایجاد فاصله‌های بین دندانی دارد

برای مثال، چنانچه ایجاد فاصله‌ها به علت از دست دادن یك یا چند دندان و جابجایی بقیه دندان‌ها و یا فقدان مادرزادی دندان باشد، باید ابتدا به وسیله روش ارتودنسی، دندان‌ها به هم نزدیك شوند و سپس فاصله به وجود آمده، به وسیله جایگرین كردن دندان مورد نظر اصلاح شود

 مساله مهم دیگر، اندازه فاصله‌هاستدر صورت بزرگ بودن فاصله‌ها، نمی‌توان از روش ترمیم استفاده كرد، زیرا نتیجه كار، دندان‌های بزرگ و بدشكلی خواهند بود

عامل سوم شیوه جفت کردن دندان‌هاست كه باید به‌ طور دقیق ارزیابی شود. هنگامی كه پس از مطالعات اولیه، تصمیم به ترمیم دندان‌ها گرفته شد، از راه‌های متعددی می‌توان این درمان را انجام داد. روش‌های معمول عبارت‌اند از: لامینیت چینی و استفاده از كامپوزیت (مستقیم و غیرمستقیم )

برای درمان فاصله‌های بین دندانی، ابتدا باید علت را پیدا کرد و تا حد امكان برطرف نمود، زیرا با توجه به علت، نوع درمان متفاوت است.